Actueel

Een overschrijding van de beslistermijn voor het opleggen van een mestboete kan aanleiding zijn voor een verdergaande matiging dan het maximum van € 2.500 dat RVO doorgaans hanteert. Dat blijkt uit een uitspraak van de rechtbank Noord-Nederland van 13 juni 2025, die op 30 oktober 2026 is gepubliceerd. De rechtbank verlaagt een mestboete van € 108.125,50 naar € 97.062,95 vanwege de uitzonderlijk lange duur van de besluitvorming en de overschrijding van de redelijke termijn. De zaak betreft een landbouwbedrijf die in 2018 volgens de minister de gebruiksnormen van de Meststoffenwet had overschreden. De NVWA stelde op 24 september 2019 een boeterapport op. Pas op 18 augustus 2022 volgde het voornemen… Lees meer

Lees verder

Het strafrecht heeft duidelijk een ander kader dan het bestuursrecht. Dit blijkt temeer uit het feit dat de Rechtbank Overijssel op 26 oktober 2026 in vier samenhangende strafzaken over vermoedelijke mestfraude vrijspraak heeft uitgesproken. De verdenkingen hadden onder meer betrekking op vervalste vervoersbewijzen dierlijke meststoffen (VDM’s), onjuiste AGR/GPS-registraties, een onjuiste mestadministratie en manipulatie van mestmonsters. Volgens de rechtbank was onvoldoende bewezen dat de verdachten de ten laste gelegde strafbare feiten hadden begaan. De uitspraken zijn vooral interessant vanwege de wijze waarop de rechtbank de bewijswaarde van technische transportgegevens beoordeelt. Daarnaast maakt de rechtbank onderscheid tussen de afsluiting van een mestmonster en een verzegeling die onder de strafrechtelijke bescherming van artikel… Lees meer

Lees verder

Onlangs deed het College van Beroep voor het bedrijfsleven uitspraak in een zaak waarin de boete werd verlaagd om andere dan inhoudelijke redenen. Een mestboete kan ook worden verlaagd wanneer de overtreding van omstandigheden de forfaitaire waarden mocht toepassen. Daarmee blijven de geconstateerde overtredingen van de Meststoffenwet overeind. In een lopende procedure had de maatschap  aangevoerd dat haar financiële draagkracht onvoldoende was om de opgelegde boetes volledig te betalen. Ter onderbouwing daarvan waren financiële gegevens overgelegd waaruit onder meer een hoge schuldenlast en een zwaar gefinancierd eigen vermogen naar voren kwamen. Het Colleoe ziet hierin aanleiding om de boetes met 50% te matigen. Een dergelijk percentage sluit aan bij de… Lees meer

Lees verder

Het beëindigen van een eenmanszaak nadat een overtreding van de Meststoffenwet is begaan, staat niet in de weg aan het later opleggen van een mestboete. Bij een eenmanszaak is namelijk niet de onderneming zelf, maar de natuurlijke persoon die de onderneming exploiteert de overtreder. Dat bevestigt het College van Beroep voor het bedrijfsleven (CBb) in een uitspraak van 6 oktober 2026. De zaak betreft een overschrijding van de fosfaatgebruiksnorm in 2017. De minister legde daarvoor in juni 2022 een boete op van € 7.276,50. De rechtbank Gelderland verklaarde het beroep tegen de boete weliswaar gegrond, maar uitsluitend in verband met de lange duur van de procedure. De boete werd wegens… Lees meer

Lees verder

Een registratie van een mesttransport is niet altijd voldoende om de aanvoer van mest op een landbouwbedrijf te bewijzen. Dat blijkt uit een uitspraak van het College van Beroep voor het bedrijfsleven (CBb) van 22 september 2026. Vier geregistreerde mestvrachten konden uiteindelijk niet aan de ondernemer worden toegerekend, omdat de onderliggende Vervoersbewijzen Dierlijke Meststoffen (VDM’s) ontbraken. De mestboete werd daardoor aanzienlijk verlaagd. De zaak ging over een landbouwbedrijf dat door de NVWA was gecontroleerd op de naleving van de meststoffenregelgeving in 2017. Aanvankelijk legde de minister een boete op wegens overschrijding van meerdere gebruiksnormen. Na bezwaar resteerde een overschrijding van de gebruiksnorm dierlijke meststoffen met 1.429 kilogram stikstof. De boete… Lees meer

Lees verder

Bij de berekening van mestboetes kan een verschil van enkele duizenden kilogrammen stikstof grote gevolgen hebben. De afgelopen jaren is daarom in verschillende procedures discussie gevoerd over het zogenoemde ‘stikstofgat’: de vraag of bij het bepalen van de mestproductie voldoende rekening wordt gehouden met gasvormige stikstofverliezen. Voor staldieren kent het boetebeleid hiervoor een specifieke berekeningswijze. Voor melkvee ligt dat anders. Inmiddels heeft het College van Beroep voor het bedrijfsleven (CBb) in meerdere uitspraken duidelijk gemaakt hoe het tegen deze discussie aankijkt. Een algemene extra stikstofcorrectie voor melkvee wordt niet aanvaard. Daarmee is de discussie echter niet helemaal gesloten. Een melkveehouder mag proberen aannemelijk te maken dat op zijn bedrijf méér… Lees meer

Lees verder

Drie uitspraken uit 2026 laten zien dat de indeling van runderen in een diercategorie grote gevolgen kan hebben voor de berekende mestproductie en daarmee voor een mestboete. Hoewel bijlage D bij de Uitvoeringsregeling Meststoffenwet ruimte biedt om de categorie te kiezen die het beste aansluit bij de feitelijke situatie, is voor een afwijking van de meest voor de hand liggende categorie een stevige onderbouwing nodig. Een schriftelijk bevestigd advies van RVO kan daarbij echter een doorslaggevende rol spelen. In een uitspraak van 27 februari 2026 oordeelde de Rechtbank Oost-Brabant over zoogkoeien die na het afkalven werden afgemest voor de slacht. De veehouder stelde dat deze dieren niet meer thuishoorden in… Lees meer

Lees verder

Het evenredigheidsbeginsel kan bij handhaving van de Meststoffenwet op verschillende manieren doorwerken. Dat blijkt uit een uitspraak van het College van Beroep voor het bedrijfsleven over een ingetrokken derogatievergunning en een bestuurlijke boete wegens overschrijding van de gebruiksnormen. Hoewel de intrekking van derogatie na toetsing aan het evenredigheidsbeginsel in stand blijft, wordt de boete vanwege de financiële positie van het bedrijf teruggebracht tot € 60.000. Na correctie wegens overschrijding van de redelijke termijn resteert uiteindelijk een boete van € 55.000. De minister had de derogatievergunning over 2019 ingetrokken omdat de maatschap de gebruiksnormen had overschreden. Het College stelt vast dat de minister bevoegd was de vergunning in te trekken. Daarmee… Lees meer

Lees verder

In de eerste twee delen van deze reeks is besproken hoe de Bedrijfsspecifieke Excretie, kortweg BEX, de stikstof- en fosfaatexcretie van melkvee berekent. Daarbij is ook aandacht besteed aan de onzekerheden die onvermijdelijk zijn verbonden aan beschrijvende modellen, aannames en emissiefactoren. Vooral bij de gasvormige stikstofverliezen is die onzekerheid van belang. Deze verliezen worden niet rechtstreeks gemeten, maar modelmatig berekend. Wanneer de uitkomst vervolgens wordt gebruikt als grondslag voor een handhavingsbesluit of bestuurlijke boete, ontstaat een fundamentele juridische vraag: “Welke bewijskracht mag worden toegekend aan een wetenschappelijke schatting van een verschijnsel dat achteraf niet meer rechtstreeks kan worden vastgesteld?“. Dit doet zich onder andere voor bij de inschatting van de… Lees meer

Lees verder

In het eerste deel van deze reeks stond de vraag centraal of een bedrijfsspecifieke berekening automatisch ook een nauwkeurigere berekening oplevert. De Bedrijfsspecifieke Excretie (BEX) gebruikt immers veel meer informatie over het individuele melkveebedrijf dan de wettelijke excretieforfaits. De BEX houdt onder meer rekening met de samenstelling van de veestapel, de melkproductie, het rantsoen, de voederwaarden, de beweiding, het stalsysteem en de mestsoort. Daarmee kan de berekende excretie beter worden gedifferentieerd naar de bedrijfsvoering. Maar daarmee is nog niet duidelijk hoe dicht de berekende uitkomst bij de werkelijke excretie ligt. In dit tweede deel staat daarom een andere vraag centraal: Hoe groot is de onzekerheid van de BEX en is… Lees meer

Lees verder